Stayokay Terschelling - Al 30 jaar actief voor een schone zee

Partner

Albert Wiegman ruimt afval op bij de Waddenzeedijk.

Toen Albert Wiegman zo’n 15 jaar geleden startte als hostelmanager bij de Stayokay op Terschelling, kreeg hij het Milieujutten erbij. Al sinds 1992 organiseert het hostel eigen opruimweekenden. Sindsdien is het aanbod gegroeid met schoonmaakacties rond het hostel en cleanups voor scholen en groepen. Wiegman: ‘De bewustwording over zwerfvuil is de afgelopen jaren een stuk breder geworden. Het is niet langer een geitenwollensokkenverhaal.’ Sinds 2021 is Wiegman naast hostelmanager ook voorzitter van Stichting de Milieujutter op het eiland.

Opruimvirus

‘Ik loop er elke keer tegenaan. Dan heb ik drie stukken afval opgeraapt, wil ik een vierde stuk oprapen en dan past het niet meer in mijn handen. Ik loop veel hard en dan kom ik vaak afval tegen. Dat neem ik altijd mee. Regelmatig doen we ook een plogtour met z’n allen.’

Goed Bezig

Duurzaamheid is een belangrijke pijler bij Stayokay. Wiegman: ‘We zijn elke dag met duurzaamheid bezig. Alle hostelmanagers hebben daar een verantwoordelijkheid in. Zo hebben we een medewerker die Goed Bezig ambassadeur is en tijd krijgt om duurzame ontwikkelingen te stimuleren. Het kan dan gaan om een keuze voor een milieuvriendelijk schoonmaakmiddel tot gerecyclede bedrijfskleding. Zelf ben ik betrokken bij de Community Plasticvrije Wadden en kijken we op dit moment of we minder verpakkingsmateriaal kunnen gebruiken Op Terschelling hebben we geen gescheiden afval. Het gros van het bedrijfsafval gaat naar Harlingen, waar het rechtstreeks in de verbrandingsoven verdwijnt. Ik vind het belangrijk om steeds te blijven verbeteren.’

Het gebouw van de Stayokay op Terschelling.

Afval wordt steeds kleiner

Het aantal initiatieven groeit merkt Wiegman. Ook specifiek voor de hotellerie. ‘Ik zou het mooi vinden als er meer samenhang komt tussen al die initiatieven. Daarvoor is het belangrijk dat je niet naar losse elementen kijkt, maar naar het volledige werkproces. We zitten daarmee wel al op de goede weg. Steeds meer komen we op het punt dat we aansluiting op elkaar vinden.’ Ook onder eilanders en badgasten groeit de bewustwording. ‘In 30 jaar is er zeker wel wat veranderd. De stranden zijn een stuk schoner geworden. Het afval dat je tegenkomt wordt steeds kleiner. Toch ligt het er nog steeds, vooral op meer afgelegen plekken en in de duinen, bossen en langs de wegen. Ik woon zelf aan de weg en als ik kijk wat er vanuit auto’s in mijn tuin waait, dan kan dat echt nog veel beter.’

Niet vrolijk van ballonnen

‘Een paar jaar geleden hebben we met het Milieujutten ballonnen apart gehouden. In vijf dagen vonden we er meer dan duizend. Ik heb ze allemaal over de grond uitgespreid en er foto’s van gemaakt. Ik blijf mij over dat soort dingen verbazen. Waarom laten mensen nog ballonnen op?’

Foto van een rode ballon in het wier op een strand.

Milieujutten

Een á twee keer per jaar organiseert de Stayokay Milieujutten waarbij geprobeerd wordt om met grote groepen het hele strand van Terschelling schoon te maken. Uit onderzoek van Stichting de Noordzee blijkt dat er gemiddeld 282 stukjes afval op 100 meter strand ligt. De meest gevonden soorten strandafval zijn vispluis, kleine en grotere stukken plastic, doppen en snoepverpakkingen. Op toeristische stranden worden veel sigarettenfilters gevonden. Wiegman: ‘Plastic is plastic, maar waar voor mij een groot verschil in zit is of het weggewaaid is of bewust weggegooid. Daarom erger ik mij ook zo aan ballonnen. Die laat je bewust de lucht in.’

Van kilo's naar klein grut

Wiegman vindt het project Jut vooral van belang vanwege het educatieve aspect. ‘Met het schoonmaken van het strand gaan we de afvalproblematiek niet oplossen. Het is goed om kinderen al te laten zien wat het probleem is. Dat als je een ballon de lucht in laat gaan, dat ‘ie dan ook weer ergens naar beneden komt. En dat het niet alleen gaat om grote stukken afval, maar dat juist de kleinere stukjes voor de grootste problemen zorgen. Ik merk dat vaak tijdens opruimacties. Mensen houden ervan om kilo’s te rapen. Als er op het eerste oog weinig ligt, is het belangrijk om mensen mee te nemen in het grotere verhaal. Zelf sta ik ook nog lang niet op het eindpunt van het besef van hoe erg het allemaal is. Elke keer leer je wat bij. Het belangrijkste is dat de bewustwording groeit dat je mag genieten van de Wadden, maar dat je er ook voor moet zorgen.’

Albert Wiegman verzamelt afval met een vuilnisknijper.

Aan de slag

Een voordeel van Jut vindt Wiegman dat het aanmoedigt om afval op te ruimen op de juiste plekken. De blik mag daarbij van hem nog wel wat breder dan alleen de kust. ‘Ik merk dat heel veel mensen focussen op het strand. Dat is ook belangrijk, maar het bos en vooral langs de weg is ook natuur dat last heeft van afval.’ Met de Stayokay kun je altijd afval opruimen en ook op je eigen moment. ‘We hebben 25 grijpers en er hangen altijd vuilniszakken. Mensen kunnen gewoon bij ons langskomen en een grijper meenemen en aan de slag gaan. Dat doen we zelf ook regelmatig. Als we tussen de middag even een half uurtje hebben met het personeel en we hebben lang genoeg achter het bureau gezeten, dan pakken we een grijper en lopen een rondje door de duinen of langs het wad. Afval opruimen in de natuur zou net zo normaal moeten worden als je huis opruimen. Dan zorg je ook dat het er netjes uitziet als er visite komt. Het geeft een lekker gevoel als je resultaat ziet van je werk en dat het weer netjes en moois is.’

Deel dit verhaal